vat

Podatek VAT. Co warto o nim wiedzieć?

Dodano 03.05.2021, Kategoria: Blog, Tagi:

VAT to skrót od angielskiego value added tax, czyli podatku od wartości dodanej. W Polsce nazywa się go podatkiem od towarów i usług. Pierwszy raz wprowadzono go we Francji w 1954 roku, w naszym kraju zaczął obowiązywać w 1993 roku. Większość osób wie, że „przedsiębiorcy mogą sobie odliczać VAT”, lecz czasami nawet sami zainteresowani nie rozumieją dlaczego. Jak nalicza się VAT? Czym jest VAT naliczony i należny? To wszystko wyjaśnimy dokładnie w dzisiejszym wpisie.

Etapy naliczania VAT

Podatek VAT jest naliczany na każdym etapie obrotu towarami (lub usługami) – od zakupu surowców, aż po sprzedaż finalnemu klientowi. Jak samo rozwinięcie skrótu VAT wskazuje, dolicza się go do bieżącej wartości produktu netto przez każdy kolejny podmiot, który wniósł „wartość dodaną” do danego produktu. Przedsiębiorcy rozróżniają dwa rodzaje VAT: należny i naliczony. VAT naliczony płacony jest przy kupnie, a należny – przy sprzedaży. Rozliczając się z urzędem podatkowym, przedsiębiorcy mogą obniżyć odprowadzany przez siebie VAT należny o VAT naliczony. Mówiąc prościej: przedsiębiorca płaci podatek VAT, kupując towar, lecz może go odliczyć od VAT-u należnego, który sam ma odprowadzić do fiskusa.  Dopiero finalny konsument zobowiązany jest do zapłacenia całości naliczonego VAT. Początkującym przedsiębiorcom zasady naliczania VAT zazwyczaj dokładnie tłumaczy zaufany doradca podatkowy, lub biuro rachunkowe, z którego usług korzystają.

Stawki VAT w Polsce

Podstawowa stawka VAT w naszym kraju wynosi 23%. Część firm może jednak stosować stawki obniżone, wynoszące 8, 5 i 0%. Stawka 8% dotyczy prac budowlano-montażowych. Z tego powodu klientom opłaca się np. kupić okna z montażem (8%) niż płacić oddzielny VAT za produkt i za usługę (23% + 8%). 5% VAT stosuje się m.in. do produktów rolnych i prasy specjalistycznej. Stawka 0% VAT dotyczy importu i eksportu dóbr wewnątrz Unii Europejskiej, zgodnie z zasadą tworzenia wspólnego rynku.

Zwolnienie z podatku VAT

Część przedsiębiorców może być zwolnionych z opłacania podatku VAT. Zwolnieniu podmiotowemu podlegają przedsiębiorcy, których obroty w poprzednim roku kalendarzowym nie przekroczyły 200 000 zł. Zwolnienie przedmiotowe związane jest z prowadzoną działalnością i obejmuje m.in. usługi w zakresie opieki medycznej dla lekarzy, prywatnego nauczania dla nauczycieli, czy części usług finansowych. Przedsiębiorca może też płacić VAT dobrowolny. Może to być opłacalne, jeśli planuje większe zakupy i odliczenie VAT-u naliczonego.